Hashimoto en moe na sporten: waarom ben je zo uitgeput na inspanning?
Ben je erg moe na sporten met Hashimoto? Lees waarom inspanning zwaarder kan voelen, hoe je beweging opbouwt en wanneer extreme vermoeidheid verder onderzoek verdient.
Sporten wordt vaak genoemd als iets dat je fitter maakt en uiteindelijk meer energie kan geven.
Maar misschien herken jij juist dit:
"Ik wil goed voor mijn lichaam zorgen, ik ga sporten… en daarna ben ik helemaal gesloopt."
Niet gewoon lekker moe na een training.
Maar zo moe dat je de volgende dag nauwelijks energie hebt. Misschien heb je meer spierpijn dan verwacht, voelt je hoofd wazig of heb je veel langer nodig om te herstellen dan vroeger.
Dan vraag je je misschien af:
"Waarom ben ik na sporten zo moe? Komt dit door mijn Hashimoto?"
Hashimoto en een trage schildklier kunnen invloed hebben op je energie en inspanningsvermogen. Maar **extreme vermoeidheid na sporten betekent niet automatisch dat Hashimoto de oorzaak is.**
Ook je conditie, slaap, trainingsintensiteit en andere gezondheidsproblemen kunnen een rol spelen.
Is sporten goed als je Hashimoto hebt?
In het algemeen is bewegen belangrijk voor je gezondheid.
Hashimoto betekent niet dat je niet mag sporten.
Wandelen, fietsen, zwemmen, krachttraining, hardlopen en andere vormen van beweging kunnen allemaal passen bij een gezonde leefstijl.
Er bestaat geen speciale sport die voor iedereen met Hashimoto het beste is.
Wat je aankunt, hangt onder andere af van je schildklierfunctie, conditie, andere aandoeningen, slaap, herstel en hoe intensief je beweegt.
Wanneer je schildklierhormoontekort nog niet goed behandeld is, kan inspanning duidelijk zwaarder voelen.
Maar wanneer je schildklierfunctie goed is ingesteld en je verder gezond bent, hoef je niet automatisch bepaalde sporten te vermijden omdat je Hashimoto hebt.
Waarom kan sporten zwaarder zijn bij een trage schildklier?
Schildklierhormonen spelen een belangrijke rol bij je stofwisseling, hartfunctie en spieren.
Wanneer je te weinig schildklierhormoon hebt, kunnen klachten ontstaan zoals:
- Vermoeidheid.
- Spierzwakte.
- Spierpijn of krampen.
- Minder inspanningsvermogen.
- Een lichamelijk traag of zwaar gevoel.
Als Hashimoto bij jou tot hypothyreoïdie heeft geleid, kunnen deze klachten ervoor zorgen dat sporten zwaarder voelt.
Maar Hashimoto en hypothyreoïdie zijn niet hetzelfde.
Je kunt Hashimoto hebben terwijl je schildklierfunctie nog normaal is. Ook kun je met levothyroxine schildklierwaarden hebben die goed zijn ingesteld.
Blijf je ondanks passende TSH- en FT4-waarden na iedere training extreem uitgeput?
Dan is het verstandig om niet automatisch aan te nemen dat dit nu eenmaal bij Hashimoto hoort.
Waarom ben je de dag na sporten zo moe?
Een training vraagt energie en herstel van je lichaam.
Na een stevige of nieuwe training kun je moe zijn of spierpijn hebben. Dat is niet ongewoon, vooral wanneer je na een lange pauze weer begint of plotseling intensiever gaat trainen.
Maar er is een verschil tussen normale vermoeidheid en een reactie die veel sterker is dan je op basis van de inspanning zou verwachten.
Stel dat je twintig minuten rustig hebt gefietst en daarna twee dagen nauwelijks je dagelijkse activiteiten kunt uitvoeren.
Of dat iedere relatief lichte training ervoor zorgt dat je de volgende dag volledig uitgeput bent.
Dan is het verstandig om verder te kijken.
Niet omdat dit automatisch betekent dat er iets ernstigs aan de hand is, maar omdat er verschillende verklaringen mogelijk zijn.
Is je training misschien te zwaar voor je huidige conditie?
Wanneer je een tijd weinig hebt bewogen, kan je conditie zijn afgenomen.
Een training die vroeger heel normaal voelde, kan dan ineens behoorlijk zwaar zijn.
Dat geldt bijvoorbeeld wanneer je:
- Meteen weer lange afstanden gaat hardlopen.
- Zware krachttraining doet na een lange pauze.
- Meerdere intensieve trainingen kort achter elkaar plant.
- De duur en intensiteit van je trainingen tegelijk sterk verhoogt.
Je hoeft jezelf niet volledig uit te putten om gezondheidsvoordelen van beweging te krijgen.
Wanneer je geen duidelijke klachtenverergering na geringe inspanning ervaart, kan geleidelijk opbouwen helpen om je conditie te verbeteren.
Maar wanneer zelfs lichte inspanning herhaaldelijk een opvallende en langdurige verslechtering veroorzaakt, is zomaar steeds meer trainen niet verstandig.
Dan is het belangrijk om eerst te laten beoordelen wat er aan de hand kan zijn.
Wat is het verschil tussen normale spierpijn en PEM?
Niet iedere vermoeidheid na sporten is hetzelfde.
Na een nieuwe of zware training kun je spierpijn krijgen die pas later begint en enkele dagen merkbaar blijft. Dit wordt ook wel vertraagde spierpijn genoemd.
Dat is iets anders dan post-exertionele malaise, afgekort als PEM.
Bij PEM ontstaat na lichamelijke, mentale of soms sociale inspanning een duidelijke verergering van meerdere klachten die niet in verhouding staat tot de geleverde inspanning.
Die klachtenverergering kan vertraagd optreden, bijvoorbeeld uren later of de volgende dag.
Naast ernstige vermoeidheid kunnen ook hersenmist, pijn, duizeligheid, slaapklachten of andere symptomen toenemen. Het herstel kan dagen of langer duren.
**PEM is geen vastgesteld standaardkenmerk van Hashimoto.**
Het kan wel voorkomen bij andere aandoeningen, waaronder ME/CVS.
Merk je dat relatief geringe inspanning regelmatig tot zo'n duidelijke en langdurige verslechtering leidt? Bespreek dit dan met je arts.
In die situatie is het belangrijk om binnen je verdraagbare grenzen te blijven. Een vast schema waarbij je jezelf steeds meer inspanning oplegt, kan bij PEM klachten verergeren.
Moet je met Hashimoto alleen rustig bewegen?
Nee.
Online wordt soms beweerd dat mensen met Hashimoto alleen mogen wandelen, yoga moeten doen of intensieve trainingen moeten vermijden.
Daar bestaat geen algemene medische regel voor.
Wanneer je gezondheid, schildklierfunctie en conditie het toelaten, kunnen ook krachttraining en intensievere vormen van beweging geschikt zijn.
Het gaat niet om een lijst met goede en slechte Hashimoto-sporten.
Het gaat om wat past bij jouw gezondheid en belastbaarheid.
Iemand die al jaren regelmatig krachttraining doet, bevindt zich in een andere situatie dan iemand die na maanden van ernstige vermoeidheid opnieuw begint met bewegen.
En iemand die duidelijke PEM ervaart, heeft weer een andere aanpak nodig.
Is krachttraining goed bij Hashimoto?
Hashimoto is op zichzelf geen reden om krachttraining te vermijden.
Krachttraining kan helpen om spierkracht te behouden of op te bouwen en kan bijdragen aan je algemene gezondheid.
Begin je na een periode waarin je weinig hebt bewogen?
Dan kan het verstandig zijn om met lichtere gewichten, minder oefeningen of kortere trainingen te beginnen.
Je hoeft niet bij iedere training tot volledige uitputting te gaan om vooruitgang te boeken.
Wanneer je merkt dat je regelmatig meerdere dagen nodig hebt om van een training te herstellen, is het verstandig om de oorzaak daarvan te onderzoeken.
En hoe zit het met cardio?
Ook cardio is niet automatisch slecht bij Hashimoto.
Wandelen, fietsen, zwemmen, hardlopen en andere vormen van conditietraining kunnen prima passen.
Welke intensiteit geschikt is, verschilt per persoon.
Wanneer intensieve training je telkens buitensporig vermoeit, kan een kortere of minder zware training beter aansluiten bij je huidige mogelijkheden.
Bij gewone trainingsvermoeidheid kan geleidelijk opbouwen vervolgens passend zijn.
Maar bij duidelijke PEM of een onverklaarde sterke klachtenverergering na geringe inspanning is voorzichtigheid nodig en is medisch advies belangrijk.
Het doel is niet om iedereen hetzelfde trainingsschema te geven, maar om een veilige en haalbare vorm van beweging te vinden.
Waarom voelt dezelfde training de ene dag zwaarder?
Niet iedere training voelt hetzelfde.
Dat geldt ook voor mensen zonder Hashimoto.
Je energie en prestaties kunnen worden beïnvloed door:
- Hoeveel en hoe goed je hebt geslapen.
- Wat je de dagen ervoor hebt gedaan.
- Stress.
- Temperatuur.
- Je conditie.
- Een beginnende ziekte.
- Je menstruatiecyclus.
- Voeding en vochtinname.
- Eerdere trainingen en herstel.
Daarom betekent één slechte training niet meteen dat je lichaam een bepaalde sport niet aankan.
Kijk liever naar het patroon over meerdere dagen of weken.
Hoe lang duurt herstel na sporten normaal?
Daar bestaat geen exact aantal uren voor.
Het hangt af van de soort training, intensiteit, conditie en hoeveel inspanning je gewend bent.
Na een nieuwe of zware training kan spierpijn bijvoorbeeld enkele dagen aanhouden.
Ook tijdelijke vermoeidheid kan normaal zijn.
Belangrijker is de verhouding tussen de activiteit en je reactie daarna.
Kun je na een training nog redelijk functioneren in je dagelijks leven?
Of ben je na relatief lichte inspanning telkens één of meerdere dagen nauwelijks in staat om gewone dingen te doen?
Dat verschil verdient aandacht.
Wanneer herstel opvallend lang duurt of je belastbaarheid duidelijk afneemt, is het verstandig om dit met je arts te bespreken.
Wat als je schildklierwaarden goed zijn maar je na sporten uitgeput blijft?
Wanneer je TSH en FT4 passend zijn, wordt onvoldoende schildklierhormoon als verklaring minder waarschijnlijk.
Maar dat betekent niet dat je vermoeidheid niet echt is.
Er kunnen andere oorzaken meespelen, zoals:
- Slaapproblemen.
- Bloedarmoede of ijzertekort.
- Een vitamine-B12-tekort.
- Bijwerkingen van medicijnen.
- Een sterk verminderde conditie.
- Andere medische aandoeningen.
- Onvoldoende herstel tussen trainingen.
Ook kunnen meerdere factoren tegelijk een rol spelen.
Welke oorzaken bij jou relevant zijn, hangt af van je persoonlijke situatie.
Verhoog daarom niet zelf je levothyroxinedosis omdat je na het sporten moe bent.
Bespreek aanhoudende of extreme vermoeidheid met je arts.
Kan voeding invloed hebben op vermoeidheid na sporten?
Voldoende eten en drinken is belangrijk wanneer je lichamelijk actief bent.
Maar je hebt vanwege Hashimoto niet automatisch speciale sportvoeding, supplementen of een ingewikkeld dieet nodig.
Wanneer je te weinig eet, lang niet hebt gegeten of onvoldoende drinkt, kan dat invloed hebben op hoe je je tijdens en na het sporten voelt.
Train je intensief of heb je specifieke voedingsvragen?
Dan kan een diëtist helpen om te beoordelen of je voeding aansluit bij je activiteiten.
Gebruik je levothyroxine, houd dan ook rekening met de gewone instructies rondom de inname van medicatie en supplementen.
Hoe kun je sporten opbouwen zonder steeds uitgeput te raken?
Wanneer je vooral last hebt van gewone trainingsvermoeidheid of een verminderde conditie, kan een geleidelijke opbouw helpen.
Begin bijvoorbeeld met een hoeveelheid beweging die je goed kunt verdragen.
Kijk hoe je je tijdens en na de activiteit voelt.
Wanneer dat over langere tijd goed gaat, kun je eventueel iets vaker, langer of intensiever bewegen.
Verhoog niet alles tegelijk.
Maar dit advies geldt niet zonder meer wanneer je na geringe inspanning herhaaldelijk een duidelijke en langdurige klachtenverergering ervaart.
Dan is het belangrijk om niet door klachten heen te trainen of automatisch steeds meer inspanning te plannen.
Laat eerst beoordelen of er sprake kan zijn van PEM of een andere medische oorzaak.
Hoe ontdek je welke beweging bij jou past?
Je hoeft geen ingewikkeld trainingsdagboek bij te houden.
Een paar eenvoudige vragen kunnen al helpen:
- Welke activiteit heb ik gedaan?
- Hoe lang duurde die?
- Hoe zwaar voelde het?
- Hoe voelde ik me later op de dag?
- Hoe voelde ik me de volgende ochtend?
- Kon ik mijn normale dagelijkse activiteiten nog uitvoeren?
- Hoe lang duurde het voordat ik me weer op mijn gebruikelijke niveau voelde?
Na enkele weken kun je soms patronen herkennen.
Misschien gaat twintig minuten fietsen prima, maar is een uur voorlopig te veel.
Misschien verdraag je krachttraining goed wanneer je voldoende hersteltijd hebt.
Of misschien merk je dat zelfs heel lichte inspanning regelmatig tot een langdurige verslechtering leidt.
Dat laatste is belangrijke informatie om met je arts te bespreken.
Wanneer moet je met vermoeidheid na sporten naar de huisarts?
Bespreek je klachten met je huisarts wanneer vermoeidheid na inspanning opvallend sterk is, nieuw ontstaat of steeds erger wordt.
Dat geldt bijvoorbeeld wanneer:
- Lichte inspanning je telkens volledig uitput.
- Je meerdere dagen nodig hebt om van geringe inspanning te herstellen.
- Je conditie duidelijk achteruitgaat.
- Je ook buiten het sporten extreem moe bent.
- Je nieuwe hartkloppingen, duizeligheid of andere klachten ontwikkelt.
- Je ondanks passende schildklierwaarden nauwelijks inspanning verdraagt.
Je arts kan beoordelen of je schildklierbehandeling goed is ingesteld en of onderzoek naar andere oorzaken nodig is.
Bij ernstige klachten, zoals pijn op de borst, flauwvallen of ernstige benauwdheid, is direct medische hulp nodig.
Moet je stoppen met sporten als je Hashimoto hebt?
Niet automatisch.
Voor veel mensen met Hashimoto blijft bewegen een belangrijk onderdeel van een gezonde leefstijl.
Maar wanneer je na iedere training volledig instort, is het niet verstandig om die klachten te negeren.
Soms is een lagere trainingsintensiteit voldoende.
Soms moet je na een lange periode van weinig beweging opnieuw conditie opbouwen.
En soms is er een medische oorzaak die eerst aandacht nodig heeft.
Bij duidelijke PEM is het belangrijk om inspanning zorgvuldig af te stemmen op wat je verdraagt, in plaats van jezelf steeds verder te pushen.
Er bestaat daarom geen universeel trainingsschema voor iedereen met Hashimoto.
Hashimoto en moe na sporten: wat moet je onthouden?
Sporten met Hashimoto hoeft niet te betekenen dat je jezelf voortdurend moet sparen.
Maar het hoeft ook geen strijd te zijn waarbij je na iedere training dagen nodig hebt om bij te komen.
Een beetje vermoeidheid of spierpijn na een stevige training kan normaal zijn.
**Na relatief lichte inspanning telkens langdurig volledig uitgeput raken, verdient verder onderzoek.**
Kijk naar je schildklierfunctie, conditie, slaap, herstel en mogelijke andere oorzaken.
Bouw beweging geleidelijk op wanneer dat goed wordt verdragen, maar forceer geen opbouw wanneer inspanning je klachten duidelijk en langdurig verergert.
Het doel is niet om zo weinig mogelijk te bewegen.
Het doel is een vorm van beweging te vinden die past bij je gezondheid en die je op langere termijn kunt volhouden.
Symptomen van overbelasting na het sporten:
- Extreme vermoeidheid of een energiedip de volgende dag
- Spierpijn die ongewoon lang aanhoudt
- Toename van brain fog en slechter slapen
- Dagenlang nodig hebben om fysiologisch te herstellen