Hashimoto en vermoeidheid: waarom ben je zo moe?

Vermoeidheid is een veelvoorkomende klacht bij Hashimoto en een trage schildklier. Maar deze vermoeidheid kan anders voelen dan de moeheid na een korte nacht of een drukke week.

Je kunt voldoende slapen en toch moe wakker worden. Dingen die vroeger vanzelf gingen, kunnen ineens veel meer energie kosten.

Werken, boodschappen doen, koken, bewegen of zelfs een sociale afspraak kunnen zwaarder voelen dan je gewend bent.

Misschien herken je het gevoel dat je al moe bent voordat je dag goed en wel begonnen is.

Maar **waarom ben je zo moe als je Hashimoto hebt?** Komt het door je schildklier, en wat als je bloedwaarden gewoon goed zijn?

Waarom kan Hashimoto vermoeidheid veroorzaken?

Hashimoto is een auto-immuunziekte waarbij het afweersysteem zich tegen de schildklier richt.

Hierdoor kan de schildklier na verloop van tijd beschadigd raken en minder schildklierhormoon produceren.

Wanneer je lichaam onvoldoende schildklierhormoon heeft, ontstaat hypothyreoïdie, ook wel een trage schildklier genoemd.

Schildklierhormonen spelen een belangrijke rol bij je stofwisseling en de manier waarop je lichaam energie gebruikt.

Bij hypothyreoïdie verlopen verschillende processen in je lichaam langzamer. Daardoor kun je last krijgen van vermoeidheid en een algemeen traag of zwaar gevoel.

Ook andere klachten kunnen voorkomen, zoals:

- Kouwelijkheid.
- Concentratieproblemen of hersenmist.
- Spierzwakte en spierpijn.
- Een droge huid.
- Obstipatie.
- Gewichtstoename.

Vermoeidheid kan dus samenhangen met een tekort aan schildklierhormoon dat door Hashimoto is ontstaan.

Maar Hashimoto en hypothyreoïdie zijn niet precies hetzelfde.

Je kunt Hashimoto hebben terwijl je schildklier nog voldoende hormoon produceert. In dat geval is het niet vanzelfsprekend dat vermoeidheid rechtstreeks door een tekort aan schildklierhormoon komt.

Hoe voelt vermoeidheid bij Hashimoto?

Niet iedereen ervaart vermoeidheid op dezelfde manier.

Sommige mensen voelen zich vooral lichamelijk uitgeput. Hun benen voelen zwaar, gewone activiteiten kosten meer moeite en ze hebben minder energie dan vroeger.

Anderen merken vooral mentale vermoeidheid.

Concentreren kost meer inspanning, gesprekken volgen is lastiger en nadenken over eenvoudige beslissingen kan vermoeiend voelen.

Soms komen lichamelijke en mentale vermoeidheid samen voor.

Je kunt bijvoorbeeld nog wel een korte wandeling maken, maar daarna weinig energie overhouden om te koken of met iemand af te spreken.

Het is belangrijk om te weten dat deze ervaringen niet uitsluitend bij Hashimoto voorkomen.

Hoe vermoeidheid voelt, vertelt op zichzelf niet wat de oorzaak is.

Waarom helpt slapen niet altijd tegen vermoeidheid?

Na een korte nacht of een drukke dag helpt voldoende slaap vaak om je weer beter te voelen.

Maar wanneer vermoeidheid samenhangt met hypothyreoïdie, hoeft langer slapen de klachten niet volledig op te lossen.

Je kunt acht uur slapen en je de volgende ochtend toch uitgeput voelen.

Dat betekent niet dat slaap onbelangrijk is.

Goede slaap blijft essentieel voor je lichamelijke en mentale gezondheid.

Maar wanneer er een onderliggende medische oorzaak bestaat, verdwijnt die niet automatisch doordat je langer in bed blijft liggen.

Bovendien is voldoende uren slapen niet hetzelfde als goed slapen.

Slaapapneu, regelmatig wakker worden en andere slaapproblemen kunnen ervoor zorgen dat je slaap onvoldoende herstellend is.

Wanneer je structureel moe wakker wordt, is het daarom verstandig om ook naar je slaapkwaliteit te kijken.

Kun je nog steeds moe zijn als je schildklierwaarden goed zijn?

Ja.

Sommige mensen blijven vermoeid terwijl hun TSH en FT4 volgens hun arts binnen het gewenste bereik liggen.

Dat betekent niet automatisch dat hun schildklierbehandeling niet werkt.

Het betekent ook niet dat alle vermoeidheid rechtstreeks door Hashimoto wordt veroorzaakt.

Vermoeidheid kan namelijk veel verschillende oorzaken hebben.

Denk bijvoorbeeld aan slaapproblemen, bloedarmoede, ijzertekort, een vitamine-B12-tekort, bepaalde medicijnen of andere medische aandoeningen.

Ook langdurige stress, psychische klachten en een verminderde lichamelijke conditie kunnen bijdragen.

Soms spelen meerdere factoren tegelijkertijd.

Wanneer je schildklierwaarden passend zijn, wordt een tekort aan schildklierhormoon als verklaring minder waarschijnlijk.

Maar je klachten blijven belangrijk.

Blijf je erg moe ondanks goede bloedwaarden? Bespreek dan met je arts of verder onderzoek nodig is.

Welke bloedwaarden zijn belangrijk bij vermoeidheid door Hashimoto?

Bij het beoordelen van de schildklierfunctie is TSH meestal een belangrijke eerste bloedwaarde.

Afhankelijk van je situatie wordt ook vrij T4 (FT4) bepaald.

Deze waarden helpen je arts om te beoordelen of je schildklier voldoende hormoon beschikbaar maakt en of je behandeling passend is.

Bij Hashimoto kunnen ook TPO-antistoffen aanwezig zijn.

Die kunnen helpen om de auto-immuunoorzaak van een schildklieraandoening vast te stellen.

Maar de hoogte van je TPO-antistoffen is geen betrouwbare maat voor hoeveel vermoeidheid je ervaart.

Een hoge TPO-waarde betekent dus niet automatisch dat je ernstiger vermoeid moet zijn.

Wanneer je schildklierwaarden passend zijn maar de vermoeidheid aanhoudt, kan je arts op basis van je klachten beoordelen of andere onderzoeken zinvol zijn.

Niet iedereen heeft daarvoor dezelfde bloedtesten nodig.

Hoe lang duurt het voordat vermoeidheid verbetert met levothyroxine?

Wanneer vermoeidheid wordt veroorzaakt door hypothyreoïdie, kan behandeling met levothyroxine helpen.

Dit medicijn vervangt het schildklierhormoon dat je lichaam onvoldoende produceert.

Maar verbetering is niet altijd direct merkbaar.

Sommige mensen merken binnen enkele weken verschil. Bij anderen duurt het langer voordat klachten verminderen.

Na het starten of aanpassen van levothyroxine wordt de schildklierfunctie doorgaans na ongeveer zes weken opnieuw beoordeeld, afhankelijk van de medische situatie en de afspraken met je arts.

Ook wanneer je bloedwaarden verbeteren, kunnen sommige klachten nog enige tijd aanwezig blijven.

Blijf je vermoeid, dan betekent dat niet automatisch dat je een hogere dosis nodig hebt.

Bespreek je klachten en bloeduitslagen met je behandelend arts en verander de dosering niet zelf.

Waarom kosten gewone activiteiten ineens zoveel energie?

Wanneer je erg vermoeid bent, kan je belastbaarheid lager zijn dan je gewend bent.

Activiteiten die vroeger nauwelijks moeite kostten, kunnen ineens zwaar aanvoelen.

Denk aan douchen, boodschappen doen, koken, werken of een drukke sociale dag.

Misschien lukt het je om één activiteit goed uit te voeren, maar heb je daarna weinig energie over voor de rest van de dag.

Dat kan frustrerend zijn, vooral wanneer anderen niet zien hoeveel inspanning gewone dingen je kosten.

Vermoeidheid is niet hetzelfde als een gebrek aan motivatie.

Maar wanneer je merkt dat je structureel minder aankunt dan vroeger, is het belangrijk om te onderzoeken waardoor dat komt.

Je hoeft die verandering niet automatisch te accepteren als een onvermijdelijk onderdeel van Hashimoto.

Kan stress vermoeidheid bij Hashimoto erger maken?

Stress kan invloed hebben op je slaap, concentratie en algemene energieniveau.

Wanneer je langere tijd onder druk staat, kun je je lichamelijk en mentaal uitgeput voelen.

Dat betekent niet dat je vermoeidheid alleen maar door stress wordt veroorzaakt.

Maar stress kan wel bijdragen aan de totale belasting die je ervaart.

Ook leven met een chronische aandoening kan emotioneel veel vragen.

Misschien maak je je zorgen over je gezondheid, probeer je werk en gezin draaiende te houden of vind je het lastig dat je minder energie hebt dan vroeger.

Het is daarom verstandig om zowel lichamelijke als mentale factoren mee te nemen wanneer je probeert te begrijpen waarom je zo moe bent.

Wat kun je doen tegen vermoeidheid bij Hashimoto?

Wat helpt, hangt vooral af van de oorzaak van je vermoeidheid.

Wanneer je hypothyreoïdie hebt, is een passende behandeling met schildkliermedicatie belangrijk.

Daarnaast kunnen enkele praktische gewoonten helpen om beter met je energie om te gaan.

Zorg voor voldoende en regelmatige slaap

Probeer een slaapritme aan te houden dat bij je past.

Wanneer je ondanks voldoende slaap steeds uitgeput wakker wordt, bespreek dan mogelijke slaapproblemen met je arts.

Blijf bewegen binnen je mogelijkheden

Regelmatige beweging kan gunstig zijn voor je gezondheid, conditie en welzijn.

Dat hoeft geen zware training te zijn.

Wandelen, fietsen of andere rustige activiteiten kunnen een goed begin zijn, afhankelijk van je belastbaarheid.

Wanneer zelfs geringe inspanning regelmatig leidt tot duidelijke en langdurige klachtenverergering, laat dit dan beoordelen en forceer geen opbouw van activiteit.

Verdeel activiteiten over de dag

Wanneer je merkt dat je op een goede dag alles probeert in te halen, kan het helpen om taken beter te spreiden.

Je hoeft niet iedere activiteit op hetzelfde moment uit te voeren.

Soms maakt een eenvoudigere planning een drukke dag beter hanteerbaar.

Eet gevarieerd en voldoende

Een gezond en gevarieerd voedingspatroon ondersteunt je algemene gezondheid.

Maar er bestaat geen speciaal Hashimoto-dieet waarvan bewezen is dat het vermoeidheid rechtstreeks oplost.

Wanneer er sprake is van een vastgesteld voedingsstoftekort, kan gerichte behandeling belangrijk zijn.

Gebruik niet zomaar allerlei supplementen in de verwachting dat je daardoor meer energie krijgt.

Laat aanhoudende klachten beoordelen

Wanneer vermoeidheid blijft bestaan, erger wordt of je dagelijks functioneren duidelijk beïnvloedt, is medische beoordeling belangrijk.

Er kunnen naast je schildklier andere oorzaken meespelen die aandacht nodig hebben.

Wanneer moet je met vermoeidheid naar de huisarts?

Bespreek je vermoeidheid met je huisarts wanneer je al langere tijd opvallend moe bent, steeds minder aankunt of onvoldoende herstelt.

Ook wanneer je schildklierwaarden goed zijn, kan verder onderzoek zinvol zijn.

Zeker wanneer je daarnaast klachten hebt zoals kortademigheid, duizeligheid, onverklaard gewichtsverlies, aanhoudende somberheid of duidelijke spierzwakte.

Welke onderzoeken nodig zijn, hangt af van je medische situatie.

Bij acute ernstige klachten, zoals pijn op de borst, ernstige benauwdheid of flauwvallen, is directe medische hulp nodig.

Hashimoto en vermoeidheid: wat moet je onthouden?

Vermoeidheid is een veelvoorkomende klacht bij hypothyreoïdie die door Hashimoto kan ontstaan.

Een tekort aan schildklierhormoon kan ervoor zorgen dat gewone activiteiten meer inspanning vragen en je minder energie hebt dan je gewend bent.

Maar niet iedereen met Hashimoto heeft hypothyreoïdie.

En niet iedere vorm van vermoeidheid bij iemand met Hashimoto wordt door de schildklier veroorzaakt.

Ook slaapstoornissen, tekorten, medicijnen, stress en andere gezondheidsproblemen kunnen een rol spelen.

Daarom bestaat er niet één verklaring of oplossing die voor iedereen werkt.

Het belangrijkste is dat aanhoudende vermoeidheid serieus wordt genomen.

Samen met je arts kun je kijken naar je schildklierwaarden, behandeling, andere klachten en mogelijke andere oorzaken.

Je hoeft niet automatisch te accepteren dat je voortdurend moe bent omdat je Hashimoto hebt.