Gluten en Hashimoto: moet je gluten vermijden? | Hashimoto Coach
Moet je gluten vermijden bij Hashimoto? Lees wat we weten over Hashimoto, coeliakie en glutenvrij eten en wanneer verder onderzoek verstandig is.
Als je Hashimoto hebt, heb je deze vraag waarschijnlijk al eens voorbij zien komen:
**Moet ik gluten vermijden als ik Hashimoto heb?**
Misschien heb je gelezen dat gluten ontstekingen veroorzaken, dat je schildklier rustiger wordt zonder gluten of dat een glutenvrij dieet eigenlijk bij Hashimoto hoort.
Maar klopt dat wel?
Het korte antwoord is: **nee, je hoeft niet automatisch glutenvrij te eten omdat je Hashimoto hebt.**
Op dit moment is er onvoldoende wetenschappelijk bewijs om iedereen met Hashimoto zonder coeliakie een glutenvrij dieet aan te raden.
Heb je wél coeliakie? Dan is het een ander verhaal. In dat geval is een strikt glutenvrij dieet noodzakelijk.
Toch merken sommige mensen dat ze zich beter voelen wanneer ze gluten of bepaalde graanproducten vermijden. Hoe kan dat, en wanneer is het verstandig om verder onderzoek te laten doen?
Wat zijn gluten eigenlijk?
Gluten zijn eiwitten die van nature voorkomen in tarwe, gerst en rogge.
Je vindt ze daardoor in veel gewone voedingsmiddelen, zoals brood, pasta, crackers, koekjes en bepaalde bewerkte producten.
Voor de meeste mensen zijn gluten op zichzelf geen probleem.
Maar bij sommige aandoeningen kunnen gluten of bepaalde bestanddelen van graanproducten wel klachten veroorzaken.
Daarom is het belangrijk om onderscheid te maken tussen Hashimoto, coeliakie en andere mogelijke reacties op voeding.
Wat is de relatie tussen Hashimoto en coeliakie?
Hashimoto en coeliakie zijn allebei auto-immuunziekten.
Bij Hashimoto richt het afweersysteem zich tegen de schildklier. Bij coeliakie veroorzaakt gluten een afweerreactie die de dunne darm beschadigt.
Coeliakie komt vaker voor bij mensen met auto-immuunziekten van de schildklier dan bij mensen zonder zo'n aandoening.
Dat betekent niet dat iedereen met Hashimoto ook coeliakie heeft.
Maar het is wel een reden om bij aanhoudende darmklachten te bespreken of onderzoek naar coeliakie zinvol is.
Klachten kunnen bijvoorbeeld bestaan uit een opgeblazen buik, buikpijn, diarree, obstipatie of vermoeidheid. Sommige mensen hebben nauwelijks duidelijke darmklachten.
**Bij vastgestelde coeliakie is een strikt glutenvrij dieet noodzakelijk.**
Dat is iets anders dan gluten vermijden alleen omdat je Hashimoto hebt.
Moet iedereen met Hashimoto glutenvrij eten?
Nee.
Online wordt vaak gesproken over glutenvrij eten als onderdeel van een Hashimoto-dieet.
Daardoor kun je gemakkelijk het gevoel krijgen dat je iets verkeerd doet wanneer je gewoon brood of pasta blijft eten.
Maar zo eenvoudig ligt het niet.
Er is onderzoek gedaan naar glutenvrije voeding bij mensen met Hashimoto zonder coeliakie. De beschikbare onderzoeken zijn echter beperkt en geven geen overtuigend bewijs dat iedereen met Hashimoto baat heeft bij het vermijden van gluten.
Er is daarom geen algemene medische aanbeveling om bij Hashimoto standaard glutenvrij te eten.
Dat betekent niet dat niemand zich beter kan voelen zonder gluten.
Het betekent vooral dat een persoonlijke ervaring niet hetzelfde is als bewijs dat gluten voor iedereen met Hashimoto schadelijk zijn.
Waarom voelen sommige mensen zich beter zonder gluten?
Misschien herken je het: iemand vertelt dat vermoeidheid, buikklachten of een opgeblazen gevoel verminderden nadat diegene glutenvrij ging eten.
Dat kan een echte verbetering zijn.
Maar het betekent niet automatisch dat gluten Hashimoto veroorzaakten of verergerden.
Er kunnen verschillende verklaringen zijn.
Iemand kan bijvoorbeeld coeliakie hebben, reageren op tarwe of andere bestanddelen van bepaalde voedingsmiddelen, of ongemerkt het hele voedingspatroon hebben veranderd.
Wanneer je stopt met gewone broodproducten, koekjes en bepaalde kant-en-klaarmaaltijden, ga je misschien ook anders eten.
Het is dan moeilijk om te bepalen welke verandering precies verschil maakte.
Er is dus een belangrijk verschil tussen:
*Ik voel me beter wanneer ik bepaalde voedingsmiddelen vermijd.*
En:
*Iedereen met Hashimoto moet gluten vermijden.*
Het eerste kan een waardevolle persoonlijke ervaring zijn. Voor het tweede ontbreekt voldoende wetenschappelijk bewijs.
Kan gluten Hashimoto erger maken?
Er wordt online regelmatig beweerd dat gluten de auto-immuunreactie bij Hashimoto versterken.
Maar bij mensen met Hashimoto zonder coeliakie is niet overtuigend aangetoond dat het eten van gluten de ziekte verergert.
Ook is niet bewezen dat een glutenvrij dieet bij deze groep de schildklierfunctie verbetert of de noodzaak voor schildkliermedicatie vermindert.
Soms worden veranderingen in TPO-antistoffen aangehaald als bewijs dat glutenvrij eten werkt.
Maar een verandering in antistofwaarden betekent niet automatisch dat iemand minder klachten heeft, dat de schildklier beter functioneert of dat de ziekte is verdwenen.
Je hoeft dus niet bang te zijn dat iedere boterham je Hashimoto erger maakt.
Wat als je denkt dat gluten je klachten veroorzaken?
Dan is het verstandig om eerst te kijken welke klachten je precies hebt en wanneer ze ontstaan.
Misschien merk je dat je na bepaalde maaltijden een opgeblazen buik krijgt. Of je hebt regelmatig buikpijn, diarree, obstipatie of een onrustige spijsvertering.
Het kan helpen om gedurende een korte periode bij te houden:
- Welke klachten je ervaart.
- Wanneer de klachten optreden.
- Wat je rond dat moment hebt gegeten.
- Of dezelfde klachten vaker terugkomen.
- Of er ook andere factoren meespelen, zoals stress of veranderingen in je stoelgang.
Probeer niet meteen allerlei voedingsmiddelen tegelijk te schrappen.
Wanneer je meerdere dingen tegelijk verandert, wordt het lastig om te ontdekken wat werkelijk verschil maakt.
Heb je aanhoudende klachten? Bespreek die dan met je huisarts of een diëtist.
Laat je eerst onderzoeken op coeliakie
Dit is misschien wel het belangrijkste praktische advies.
Vermoed je dat gluten je klachten veroorzaken en wil je glutenvrij gaan eten?
**Bespreek dan eerst met je huisarts of onderzoek naar coeliakie nodig is.**
Voor betrouwbare coeliakietesten is het belangrijk dat je nog gluten eet.
Wanneer je al langere tijd glutenvrij eet, kunnen de antistoffen in je bloed dalen en kan ook onderzoek van de dunne darm minder duidelijk worden.
Daardoor kan het moeilijker worden om vast te stellen of je daadwerkelijk coeliakie hebt.
Ben je al glutenvrij gaan eten? Begin dan niet zomaar op eigen initiatief weer gluten te gebruiken, maar overleg met je arts hoe eventueel onderzoek het beste kan plaatsvinden.
Kan een glutenvrij dieet Hashimoto genezen?
Nee.
Er is geen bewijs dat een glutenvrij dieet Hashimoto kan genezen.
Hashimoto is een chronische auto-immuunziekte. Wanneer de schildklier onvoldoende schildklierhormoon produceert, kan behandeling met levothyroxine nodig zijn.
Voeding kan een belangrijke rol spelen in je algemene gezondheid, maar vervangt geen schildklierhormoon wanneer je lichaam daar een tekort aan heeft.
Dat betekent niet dat je voeding er niet toe doet.
Een gevarieerd voedingspatroon met voldoende voedingsstoffen blijft belangrijk.
Alleen hoef je daarvoor niet automatisch gluten uit je voeding te verwijderen.
Is glutenvrij eten altijd gezonder?
Nee, niet automatisch.
Sommige mensen denken dat glutenvrije producten per definitie gezonder zijn dan gewone producten.
Maar dat hoeft helemaal niet zo te zijn.
Wanneer je bijvoorbeeld volkorenbrood en andere volkoren graanproducten weglaat, kun je minder vezels en bepaalde vitamines en mineralen binnenkrijgen als je die niet goed vervangt.
Ook zijn sommige glutenvrije vervangproducten relatief arm aan vezels.
Een goed samengesteld glutenvrij voedingspatroon kan natuurlijk prima gezond zijn.
Maar het vraagt soms wat extra aandacht om voldoende gevarieerd te blijven eten.
Zeker wanneer je naast gluten ook nog zuivel, peulvruchten of andere voedingsmiddelen vermijdt, kan je voeding onnodig beperkt worden.
Een diëtist kan helpen wanneer je om medische redenen glutenvrij moet eten of wanneer je merkt dat je steeds meer voedingsmiddelen schrapt.
Wat kun je het beste eten bij Hashimoto?
Er bestaat geen speciaal voedingspatroon dat Hashimoto geneest.
Voor de meeste mensen is een gevarieerde voeding een goede basis.
Denk aan groenten, fruit, voldoende eiwitten, vezelrijke producten, volkoren granen waar je die goed verdraagt, en gezonde vetten.
Je hoeft daarbij niet op zoek naar een perfect Hashimoto-dieet.
En je hoeft ook niet iedere maaltijd te beoordelen op de vraag of die goed of slecht is voor je schildklier.
Wanneer je bepaalde voedingsmiddelen niet goed verdraagt, kun je daar natuurlijk rekening mee houden.
Maar laat je voeding niet onnodig ingewikkeld worden door regels waarvoor geen duidelijke medische reden bestaat.
Dus: moet je gluten vermijden bij Hashimoto?
Niet automatisch.
Heb je coeliakie? Dan is een strikt glutenvrij dieet noodzakelijk.
Heb je een andere vastgestelde reden om gluten of bepaalde graanproducten te vermijden? Dan kan aanpassing van je voeding passend zijn.
Maar heb je geen coeliakie en geen duidelijke klachten door gluten, dan is er onvoldoende bewijs om gluten alleen vanwege Hashimoto uit je voeding te schrappen.
**Je hoeft niet bang te worden voor een boterham omdat je Hashimoto hebt.**
Kijk liever naar je eigen klachten, je voedingspatroon en wat je lichaam nodig heeft.
En wanneer je vermoedt dat gluten problemen veroorzaken, laat dan eerst onderzoeken wat er aan de hand kan zijn.
Zo maak je keuzes op basis van goede informatie, in plaats van op basis van steeds langere lijstjes met voedingsmiddelen die je zogenaamd niet meer mag eten.
Belangrijke inzichten over gluten en Hashimoto:
- Geen wetenschappelijk bewijs dat iedereen glutenvrij moet eten.
- Verhoogde kans op coeliakie vereist wel een strikt dieet.
- Test altijd op coeliakie vóórdat je stopt met gluten eten.
- Onnodig schrappen van voeding kan leiden tot tekorten.